Kalitenin,Verimin Mühendisi ALTI SIGMA ( 6σ ) Nedir ?


Bu yazımızda altı sigmayı  bütün yönleriyle anlaşılır bir dil ile etkisini ve uygulama alanlarını anlatacağım. İlk olarak altı sigmanın tanımını yapıp, neden ihtiyaç duyulduğunu,  tarihte ortaya çıkışı ve uygulama alalarını, içerisinde bulundurduğu yöntemlerini, izlediği yolu ve nasıl bir prosese uygulanacağını anlatacağım.

Altı Sigma, operasyonlarda mükemmelliğin sağlanması amacıyla işletmelerde süreçlerin tanımlanması, ölçülmesi, analiz edilmesi, iyileştirilmesi ve kontrolü için kolay ve etkili istatistik araçlarının kullanıldığı bir yönetim stratejisi.  Bilinen ve en geniş kapsamda altı sigmanın tanımı budur. İlk olarak tanımı yapmamda ki  amaç bu çerçevede düşünerek yazılanları okumanızdır. Bu tanımdaki her kelimenin neler ifade ettiğini alt satırlarda irdeleyeceğiz.

Peki neden altı sigmaya ihtiyaç duyarız?

  • Bütün şirketlerin önemsediği ve varlıklarının temeli KÂR,  kârı önemli ölçüde iyileştirmelerini sağlayan bir yönetim sistemidir.
  • Üretim ve ürün kalitesi artar.
  • Müşteri beklentileri daha iyi belirlenir.
  • Tüm süreçlerde kayıplar en aza indirilir.
  • Verileri bilgiye dönüştürüp uzun vadeli çözümler sunar.
  • Şirket içerisinde aklınıza gelebilecek her şeyde (üretimden sipariş almaya kadar) daha az hata yapılması yönünde rehberlik yapar.
  • Sadece bir performans ölçüm metriği değil, aynı zamanda bir yönetim modeli olduğu için.
  • Toplam Kalite Yönetimini bütünleyen Altı Sigma metodolojisi, süreç iyileştirme ve geliştirme faaliyetlerinin nasıl yapılacağının yöntemlerini ve tekniklerini tarif etmektedir.

Tarihte ortaya çıkış sebebini anlayacağımız noktayı aktarmak istiyorum çünkü bu temel üzerine inşa edilmiş bir iyileştirme metodudur. Temeldeki sorunun varlığının tam olarak altı sigmanın amacının ne olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.

Altı sigmanın gelişimi, 1970’lerde bir Japon şirketi olan Matsushita’ya, Amerikan şirketi olan Motorola’nın Quasar adlı televizyon şirketini, çok fazla hata oranının getirdiği verimsizlikten dolayı satması ve bunun üzerine Matsushita fabrikanın çalışmasında hızlı ve etkili değişikliklere gidip buradaki hata oranını %150’den %3’e düşürmesiyle başlamıştır.  Japonların bu başarısının nedenlerini inceleyen Motorola uzmanları, ürün kalitesinden daha çok ürünün süreç kalitesiyle ilgili olduğunun anladıktan sonra 1980’lerin başında Motorola yönetim kurulu başkanı olan Robert Galvin’in liderliğiyle Motorola’da performansta gelişme için mücadeleye başlanmıştır.  Galvin’in amacı temellerini yeni atılan sistemi kullanarak çağrı cihazları ve telefonların kalitesini artırmaktı. Eckes’in belirttiği gibi 1986 yılında, Motorola’da çalışan yetenekli, bilgili, eğitimli bir mühendis ve istatistikçi olan Mikel Harry, farklı süreçlerdeki değişkenlikler, sapmaları üzerinde çalışmaya başladı ve süreçleri iyileştirme metotları geliştirdi. İşte tam olarak burada başladı altı sigma.

6 Sigma temel olarak iki farklı yol haritası ile projeler yapılır.

Bunlardan ilki mevcut süreç veya ürün / hizmetin müşteri beklentilerine uygun olarak iyileştirildiği DMAIC’dir. DMAIC; Define, Measure, Analyse, Improve, Control (Tanımlama, Ölçme, Analiz etme, İyileştirme, Kontrol etme )’nin ilk harflerinden oluşur. İsimlerinden de anlaşılacağı gibi bu proseslerin geniş bir  açıklamasını yapmayacağım aşağıdaki tabloda kaba başlıkları ile görebilirsiniz. 2

  • DMAIC proje sürecinde öncelikli olarak, iyileştirmeye muhatap problem tanımlanması yapılır ya da incelenecek problem belirlenir.  (FMEA, 5 why, Gemba, 6N1K)
  • Ölçme ve veri toplama ile istatistiksel veri elde edilir. (MSA)
  • İstatistiksel veriler analiz edilerek değerlendirmeye hazır hale getirilir. Güven aralıkları (Ortalama, Standart sapma, Z, Oran)
  • Proje ekibi tarafından yapılan beyin fırtınaları ile çözüm üretimi ve iyileştirme önerileri ile düzeltmenin uygulama şekli tespit edilerek, problemin çözümü gerçekleştirilir. Pareto analizi, Regresyon Analizi.
  • Son aşama olarak da verilerin, sürecin ve projenin kontrolü gerçekleştirilerek ilgili proje sorumlusuna sunulur. (POKA YOKE, FMEA)

Diğer yöntem ise mevcutta bir ürün / hizmet veya sürecin olmadığı durumlarda kullanılır. Bu yöntem DMEDI olarak adlandırılır. DMEDI’deki fazlar ise Define, Measure, Explore, Develop, İmprove (Tanımlama, Ölçme, Araştırma, Geliştirme, İyileştirme)

  • DMEDI proje sürecinde yeni ele alınacak, işletmede hiç bulunmayan ancak değerlendirmeye alınan durum tanımlanır.
  • İstatistiksel veriler toplanarak şirketin bu yeni projeye uygunluk derecesi araştırılır, incelenir.
  • Şirket araştırmasından sonra yeni projenin uygunluğu tespit edildiyse işletme bünyesinde geliştirme aşaması gerçekleşir.
  • Bu yeni sürecin düzeltme ve iyileştirilmesi ile proje tamamlanıp ilgili sorumluya sunulur.

Bir sürecin Altı Sigma kalite düzeyinde olması demek, elde edilen ürün veya hizmette 1 milyonda 3.4 adet hataya rastlanması demektir.3

  • Altı Sigma yaklaşımı, ölçüm aracı olarak “ünite başına hata sayısı (Defects per unit, (DPU)”’ı kullanır.
  • Birim başına hata (DPU: Defect per unit -): Bir süreç veya ürünün kalite niteliğinin standartlar baz alınarak iyi – kötü veya kabul – red olarak değerlendirilmesi sonrası elde edilen sonuçtur.
  • Bir Milyonda Hata Sayısı (DPMO)4Altı sigma ile birlikte, tüm bu kalite hesapları bu dağılıma dayanarak ve PPM(parts per million) seviyesinde incelenmeye başlamıştır ve bu dağılımda 6σ’lık alan normal dağılım eğrisinin %99,9999998’lik kısmına denk gelmektedir.

5Bu sonuçlara ve kaliteye ulaşmak için altı sigmada adımlar ve roller belirlenmiştir. Her bir roldeki topluluklar işlerini büyük bir özveri ile yerine getirerek mükemmelliği ve en iyi çalışma ortamını meydana getirmeye çalışırlar .

  • Altı Sigma’nın başarısı herkesin oynayacağı rolün çok iyi belirlenmesine bağlıdır. Bu denklemin insan gücü tarafıdır.
  • Görev tanımları içerisinde iyi bir iş çıkaramamanın sonuçları ve başarının sağlayacağı ödüllerde yer alır. Takımın başarısında bu tanımların rolü büyüktür.

Bu nedenle Altı Sigma organizasyonlarında tüm personele aldıkları eğitiminin türüne göre farklı unvan, yetki ve sorumluluklar verilir. İlk bakışta Uzakdoğu sporlarının yapıldığı bir kulübün organizasyon yapısını andıran bu unvanlar Altı Sigma’nın uygulandığı organizasyonun yapısı, uygulamanın kapsamı ve projelerin türüne bağlı olarak farklılık gösterebilir. Bazı şirketler genel kabul gören unvanlara sarı, mavi vb. kuşaklar eklerken, bazıları ise birkaç kuşakla yetinmektedir.

6

Şampiyon

–   Altı sigma lideri ve organizatörü,
–    İletişim sağlayan,
–    Çalışanların katılımını sağlayan, motive eden,
–    Projeleri seçen ve değerlendiren,
–    Problemleri çözen ve engelleri gideren,
–    Projelerin yayılımını sağlayan,
–    Firma içinde Altı sigma vizyonunu oluşturan,
–    Proje sahiplerinin projeye desteğini sağlayan,
–    Altı sigmanın yayılımını sağlayan

Uzman Kara Kuşak

–    Değişimi sağlayan,
–    Altı sigmayı uygulayan (proje lideri),
–    Projeleri seçen ve değerlendiren,
–    Eğitmen (Altı sigma araçlarını öğreten),
–    Kara Kuşaklara rehberlik eden,
–    Şampiyona destek olan,
–    Firma profilini analiz ederek projeler üreten,
–    Yönetime danışmanlık eden.

Kara Kuşak

–   Değişimi sağlayan,
–   Altı sigmayı uygulayan (proje lideri),
–   Proje seçen,
–   Eğitmen (Altı sigma araçlarını öğreten),
–   Yeşil Kuşaklara rehberlik eden,
–    Şampiyona destek olan.

Yeşil Kuşak

–    Değişimi sağlayan,
–    Altı sigmayı uygulayan (proje lideri),
–    Proje öneren.

Altı sigmanın uygulama alanı her yer olabilir düzen gerektiren başarı isteyen ,kalite isteyen memnuniyet beklenen, uzun vadeli her çalışmada uygulayabiliriz fakat  sistematik bir alt yapıya sahip olmak gerek verileri   zenli toplamak için. Yöneticilerin hedefleri  ulaşmak istedikleri iş dünyasındaki liderlik pozisyonları ve iddialı olmak gibi kararları olmalı. Bir bütün olarak sorunları ele alarak kalıcı çözümler üreterek kaliteyi arttırmak altı sigmanın var oluş sebebidir.

 

SEDAT IŞIK

Sedat034@gmail.com

KARABÜK ÜNİVERİSİTESİ OTOMOTİV MÜHENDİSLİĞİ

Like
Like Love Haha Wow Sad Angry
What's Your Reaction?
Angry Angry
0
Angry
Cute Cute
0
Cute
Fail Fail
0
Fail
Geeky Geeky
0
Geeky
Lol Lol
0
Lol
Love Love
0
Love
OMG OMG
0
OMG
Win Win
0
Win
WTF WTF
0
WTF

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Kalitenin,Verimin Mühendisi ALTI SIGMA ( 6σ ) Nedir ?

log in

reset password

Back to
log in